Program Korekcyjno –Edukacyjny Dla Osób Stosujących Przemoc w Rodzinie ( Uchwała Nr XXXI/189/09 Rady Powiatu w Tomaszowie Lubelskim z dnia 26 czerwca 2006r., Zarządzenie Nr 10/2006 Kierownika Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Tomaszowie Lubelskim z dnia 3 listopada 2006 roku w sprawie przyjęcia do realizacji „Programu korekcyjno-edukacyjnego dla osób stosujących przemoc w rodzinie”.)

• Program Korekcyjno –Edukacyjny Dla Osób Stosujących Przemoc w Rodzinie ( Uchwała Nr XXXI/189/09 Rady Powiatu w Tomaszowie Lubelskim z dnia 26 czerwca 2006r., Zarządzenie Nr 10/2006 Kierownika Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Tomaszowie Lubelskim z dnia 3 listopada 2006 roku w sprawie przyjęcia do realizacji „Programu korekcyjno-edukacyjnego dla osób stosujących przemoc w rodzinie”.)

ZARZĄDZENIE Nr 10/2006

Kierownika

Ośrodka Interwencji Kryzysowej

w Tomaszowie Lubelskim

z dnia 3 listopada 2006 roku

w sprawie przyjęcia do realizacji „Programu korekcyjno-edukacyjnego dla osób stosujących przemoc w rodzinie”.

Na podstawie § 10 pkt 4 Regulaminu Organizacyjnego Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Tomaszowie Lubelskim stanowiącego załącznik do Uchwały Nr 214/05 Zarządu Powiatu w Tomaszowie Lubelskim z dnia 21.12.2005 roku oraz § 3 ust. 2 lit. D Statutu Ośrodka Interwencji Kryzysowej w Tomaszowie Lubelskim stanowiącego załącznik do U8chwały Nr XXXI/189/06 Rady Powiatu w Tomaszowie Lubelskim z dnia 26 czerwca 2006 roku zarządza się, co następuje:

§ 1

Przyjmuje się do realizacji w Ośrodku Interwencji Kryzysowej „Program korekcyjno-edukacyjny dla osób stosujących przemoc w rodzinie – Rekonstrukcja zdezintegrowanych zachowań sprawcy przemocy” w brzmieniu stanowiącym załącznik do niniejszego zarządzenia.

§ 2

Program, o którym mowa w § 1, jest dokumentem otwartym i sposób jego realizacji może być dostosowany do aktualnych warunków i potrzeb.

§ 3

Wykonanie zarządzenia powierza się pracownikowi do spraw obsługi prawnej Ośrodka Interwencji Kryzysowej.

§ 4

Zarządzanie wchodzi w życie z dniem podpisania.

Załącznik

do zarządzenia nr 10/2006

Kierownika

Ośrodka Interwencji Kryzysowej

PROGRAM

KOREKCYJNO-EDUKACYJNY

DLA OSÓB STOSUJĄCYCH PRZEMOC W RODZINIE

– Rekonstrukcja zdezintegrowanych zachowań sprawcy przemocy

Głównym celem programu korekcyjno-edukacyjnego jest zmiana zachowań i postaw osób stosujących przemoc. Założeniem programu jest ukierunkowanie sprawcy ku rozpoznaniu przyczyn i skutków jego zachowań oraz pomoc w dokonaniu zmian tych zachowań.

Szczegółowe cele programu to: wypracowanie nowych postaw i relacji, które mają charakter partnerski; przekazanie jasnego i wyraźnego komunikatu, że używanie przemocy jest społecznie nieakceptowane i jest przestępstwem; uświadomienie sprawcy, czym jest przemoc; nabycie przez niego świadomości własnych zachowań przemocowych wobec bliskich; rozpoznanie przez niego sygnałów ostrzegawczych zapowiadających zachowania przemocowe; opracowanie „planu bezpieczeństwa” zapobiegającego użyciu siły i przemocy; nabycie nowych umiejętności służących rozwiązywaniu konfliktów i sporów w rodzinie bez użycia agresji; nabycie umiejętności korzystania z pomocy innych oraz konstruktywnego wyrażania uczuć.

W programie będzie realizowana edukacja na temat kulturowo-obyczajowych zjawisk wspierających i przeciwdziałających przemocy oraz konfrontowanie ze stereotypami promującymi przemoc. Będzie również kładziony nacisk na promocję wartości i idei wspierających godność osoby, dobro rodziny, równość płci oraz prawa kobiet i dzieci, a także odpowiedzialność za osobiste decyzje i gotowość ochrony słabszych.

Realizacja programu będzie odbywała się poprzez zajęcia warsztatowo – treningowe. Zakłada się, że będą stosowane procedury behawioralno-poznawcze w celu korygowania postaw i zachowań związanych z przemocą, uczenie konstruktywnej komunikacji interpersonalnej oraz samokontroli.

Prowadzenie oddziaływań względem osób stosujących przemoc wobec swoich bliskich wydaje się zagadnieniem kluczowym, ponieważ pomaganie tylko ofiarom przemocy domowej okazuje się niewystarczające. Główne filary programu pracy ze sprawcami to w pierwszej kolejności zaakcentowanie, że takie zachowanie jest zachowaniem wyuczonym, które można zmienić. Ktoś, kto nauczył się używać przemocy, może się tego również oduczyć. Ponadto osoby, które używają przemocy robią to w celu kontrolowania swojego partnera i dominowania nad nim. Jest to związane z ich systemem przekonań ukształtowanym w toku całego życia, wyniesionym z rodziny, z grupy rówieśniczej, ze szkoły itd. Oddziaływania korekcyjne będą ukierunkowane na proces odwrotny: oduczanie tego typu zachowań i wdrażanie przekonań o możliwości realizacji partnerskich sposobów współżycia w rodzinie.

Adresatami programu są osoby stosujące przemoc psychiczną i fizyczną w relacjach rodzinnych. W przypadku osób uzależnionych od alkoholu konieczne będzie spełnienie wymogu odbywania lub ukończenia leczenia odwykowego z efektem pozytywnym.

Potrzeba udzielenia rzetelnej pomocy osobom stosującym przemoc w relacjach z najbliższymi i ich rodzinom wymaga wsparcia i wiedzy, takich specjalistów, jak: prawnik, psycholog, terapeuta (mężczyzna). Pracownicy ci świadczyliby pomoc w formie zajęć grupowych i spotkań indywidualnych.

Uzasadnienie potrzeby realizacji programu korekcyjno – edukacyjnego

 

Prowadzenie oddziaływań względem osób stosujących przemoc wobec swoich bliskich wydaje się zagadnieniem kluczowym, ponieważ pomaganie tylko ofiarom okazuje się niewystarczające.

Za realizacją programu korekcyjno – edukacyjnego dla sprawców przemocy w rodzinie przemawiają przesłanki prawne. Opiera się on bowiem na Krajowym Programie Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie uchwalonym przez Radę Ministrów Uchwałą Nr 162/2006 z dnia 25 września 2006 w sprawie Krajowego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie. Ten ostatni zaś uwzględnia takie akty prawne, jak:

• ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy ( Dz. U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i zapobieganiu alkoholizmowi (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe ( Dz. U. Nr 5, poz. 24 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.);
• ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 6 czerwca 1997r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 6 czerwca 1997r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 5 czerwca 1998r. o administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2001 r. Nr 80, poz. 872 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 152, poz. 1592 z późn. zm.);
• ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ( Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266);

• ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.);

• ustawa z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.);
• ustawa o z dnia 29 lipca 2005 r. przeciwdziałaniu narkomanii ( Dz. U. Nr 179, poz. 1485);
• ustawa z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. Nr 180, poz. 1493).

Program ten koreluje z następującymi Programami:

– Strategia Polityki Społecznej 2007 –2013;

• Krajowy Program Działań na Rzecz Kobiet;
• Rządowy Program Poprawy Bezpieczeństwa Obywateli „Bezpieczna Polska”;
• Program Zapobiegania Niedostosowaniu Społecznemu i Przestępczości wśród Dzieci i Młodzieży;
• Narodowy Plan Działań na Rzecz Dzieci;

– Rządowy Program „Świetlica, praca i staż – socjoterapia w środowisku wiejskim”.

Poza przesłankami prawnymi za realizacją programu wobec sprawców przemawiają również względy psychologiczne, kulturowe i społeczne.

Praca z osobami stosującymi przemoc powinna przebiegać w duchu poszanowania ich praw, respektowania ich doświadczeń i postaw ukształtowanych w procesie wychowania, często również współczucia za krzywdy, jakich sami doznali. Równolegle jednak powinna ona opierać się na konsekwentnych i zdecydowanych postawach osób prowadzących te oddziaływania w zakresie ukazywania wszystkich mechanizmów, które powodują unikanie przez nich odpowiedzialności oraz uczenia szacunku wobec osób przez nich krzywdzonych.

„Leczenie” z przemocy powinno koncentrować się na określeniu motywacji sprawcy do zmiany, akcentowaniu konieczności pracy sprawcy nad sobą, swoimi wzorcami zachowań, a także ukazaniu mu odpowiedzialności za siebie i innych. Podjęcie i zaangażowanie w edukację ma na celu zdobycie konkretnych umiejętności radzenia sobie ze stresem, negatywnymi emocjami, agresją, a także pozyskanie informacji dotyczących własnej osoby (określenie osobistych potrzeb, własnej sieci wsparcia, sfery duchowej oraz sprecyzowanie celów życiowych związanych z własną hierarchią wartości) i zwiększenie poczucia kontroli nad własnym życiem.

Główne filary programu pracy ze sprawcami to, po pierwsze: zaakcentowanie, że takie zachowanie jest zachowaniem wyuczonym, które można zmienić, nie jest chorobą, nie jest czymś co jest niepoddawalne zmianie czy korekcie. Ktoś, kto nauczył się używać przemocy, może się tego oduczyć – to jest pierwsze założenie. Drugie jest takie, że osoby, które używają przemocy robią to po to, by kontrolować swoich partnerów i dominować nad nimi. Jest to związane z ich systemem przekonań, które wyniosły z całego swojego życia, z rodziny, z grupy rówieśniczej, ze szkoły. Przekonania te kształtowały się w procesie socjalizacji, a zatem, jeżeli się tego nauczyły, można też próbować ich oduczać pokazując inne możliwości współżycia- możliwości partnerskie.

Należy sprawcom przemocy pokazać i wyraźnie uświadomić posiadanie takich przekonań, których niejednokrotnie nie są świadomi, nie przyznają się do wszystkich. Już bowiem samo przyznanie się do nich może prowadzić do chęci ich zmiany. W programie proponuje się zatem sprawcom przemocy drogę krytycznego myślenia, zastanawiania się nad tym, jakie są ich prawdziwe przekonania, jakie tworzą relacje ze swoimi partnerami życiowymi. Ta droga jest drogą odrzucania stereotypów, które nie mają żadnego uzasadnienia w rzeczywistości.

Cele programu

Celem głównym jest zmiana zachowań i postaw osób stosujących przemoc, poprzez stosowanie działań edukacyjno – treningowych.

Główny cel osiągnięty zostanie poprzez następujące cele szczegółowe: zmniejszenie ryzyka dalszego stosowania przemocy dzięki zwiększeniu umiejętności kontroli emocji oraz umiejętności radzenia sobie z sytuacjami trudnymi i problemami w sposób konstruktywny nabycie umiejętności rozpoznawania i nazywania uczuć oraz rozpoznawania okoliczności je wywołujących; zwiększenie własnej odpowiedzialności w stosunku do swoich czynów; rozwój empatii; nabycie umiejętności rozpoznawania potrzeb emocjonalnych innych ludzi; zwiększenie zdolności do samokontroli agresywnych zachowań; wypracowanie sposobów konstruktywnego współżycia w rodzinie.

Adresaci programu

Adresatami programu są osoby stosujące przemoc psychiczną i fizyczną w kontaktach interpersonalnych obecnych w systemie rodzinnym.

Do programu będą przyjmowane w pierwszej kolejności osoby:

skazane z orzeczonym wyrokiem w zawieszeniu za przestępstwo przemocy w

rodzinie,

wobec których zarządzono jakąś formę nadzoru sądowego (cywilną lub karną),

z pozytywnym wynikiem ukończenia terapii odwykowej,

z pozytywnie rokujący, kończący terapię odwykową.

Realizatorzy programu

Za realizację programu bezpośrednio odpowiedzialny będzie Ośrodek Interwencji Kryzysowej, przy współpracy następujących jednostek i organów państwowych:

Komenda Powiatowa Policji w Tomaszowie Lubelskim

Prokuratura Rejonowa

Sąd Rejonowy –Wydział Rodzinny i Karny

Kuratorska Służba Sądowa

Rewir Dzielnicowych Policji

Poradnia Leczenia Uzależnień i Współuzależnień od Alkoholu oraz Zdrowia

Psychicznego „ PSYCHO-MED”

Komisje Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Pełnomocnicy do Spraw Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Ośrodki Pomocy Społecznej

Parafie.

Podstawowe założenia programu

6.1. Założenia formalne

Program będzie podlegał koordynatorowi nadzorującemu realizację programu na wszystkich jego etapach. Kadrą realizującą projekt będą następujący specjaliści:

• psycholog
• terapeuci
• prawnik
• psychiatra.

Zatrudnieni terapeuci powinni spełniać następujące wymogi:

• Ukończone interdyscyplinarne szkolenia przygotowujące do pracy z ofiarami i sprawcami przemocy w rodzinie, o zakresie tematycznym obejmującym m. in.:
  • pracę interwencyjno-korekcyjną z osobami stosującymi przemoc;
  • superwizję pracy interwencyjnej, psychologicznej, terapeutycznej.

6.2. Założenia merytoryczne

Zawartość merytoryczna programu wypływa z dotychczasowego stanu wiedzy na temat przemocy i definicji przemocy w rodzinie zawartej w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz.U. Nr 180 poz.1493), która rozumiana jest jako „jednorazowe albo powtarzające się umyślne działanie lub zaniechanie naruszające prawa lub dobra osobiste osób wymienionych w pkt 1, w szczególności narażające te osoby na niebezpieczeństwo utraty życia, zdrowia, naruszające ich godność, nietykalność cielesną, wolność, w tym seksualną, powodujące szkody na ich zdrowiu fizycznym lub psychicznym, a także wywołujące cierpienia i krzywdy moralne u osób dotkniętych przemocą”ⁱ.

W tym kontekście temat należy szczególnie wziąć pod uwagę następujące założenia:

1. 1. przemoc domowa jest wyuczonym zachowaniem, które przynosi zyski i straty dla sprawcy,
   2. przemoc domowa jest tolerowana i wzmacniana przez postawy i poglądy wielu ludzi, często zakorzeniona jest we wzorach postępowania przekazywanych z pokolenia na pokolenie,
   3. przemoc domowa jest szkodliwym i raniącym nadużywaniem siły i władzy oraz dążeniem do kontrolowania współmałżonki/ współmałżonka, partnerki/partnera, dziecka lub sytuacji rodzinnej,
   4. można nauczyć się nie stosowania przemocy,
   5. nigdy nie należy godzić się na przemoc i rezygnować z jej powstrzymania,
   6. stosowanie przemocy w żadnym przypadku nie może być usprawiedliwiane stwierdzeniem, że było skutkiem prowokacji ze strony ofiary,
   7. korzenie przemocy domowej tkwią w stereotypach kulturowych i obyczajowych dotyczących płci, rasy, orientacji seksualnej, które usprawiedliwiają dyskryminację jednostek i grup społecznych,
   8. stosowanie przemocy domowej jest wyborem, za który sprawca ponosi odpowiedzialność moralną i prawną.ⁱⁱ

Biorąc pod uwagę powyższe założenia ważnym aspektem w przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie staje się podjęcie pracy korekcyjno-edukacyjnej ze sprawcą przemocy.

Sprawcy przemocy domowej nie są jednolitą grupą. Różnią się między sobą. Ich zróżnicowanie jest zależne od źródeł agresji kierowanej na ofiarę, rodzaju stosowanej przemocy i uwarunkowań zachowań przemocowych, których korzenie mogą tkwić w środowisku i kulturze stanowiących otocznie wychowawcze sprawcy. W związku z powyższym uzasadnionym jest podjęcie pracy ze sprawcami przemocy w zakresie możliwie kompleksowych i kompetentnych działań psychologiczno-edukacyjnych zawierających następujące elementy:

1. Edukacja

• dostarczenie informacji, które pomogą uczestnikom zrozumieć dynamikę przemocy w kontekście procesów uczenia się społeczno-kulturowego i socjalizacji w roli męskiej;
• konfrontowanie przekonań i postaw, przy pomocy których sprawcy usprawiedliwiają stosowanie przemocy;
• poznanie, w jaki sposób zachowanie sprawców krzywdząco wpływa na członków ich rodziny i na ich wzajemne relacje;
• przygotowywanie się do wzięcia pełnej odpowiedzialności moralnej i psychologicznej za swoje czyny,
• przygotowanie się do rozpoczęcia pozytywnych zmian u sprawców w ich relacjach osobistych;

1. Rozpoznawanie i zmiana systemu przekonań i postaw osobistych
   • badanie osobistego systemu przekonań, postaw i nastawień emocjonalnych, które inicjują i wzmacniają stosowanie przez nich przemocy;
   • promowanie wartości i postaw, które stanowią konstruktywną alternatywę wobec postaw wspierających przemoc.
2. Zmiany behawioralno-poznawcze

• ćwiczenie nowych konstruktywnych form myślenia i reagowania, służących skutecznej kontroli nad szkodliwymi zachowaniami oraz sprzyjających odpowiedzialnemu podejmowaniu decyzji w sytuacjach konfliktowych i utrzymywaniu egalitarnych relacji międzyludzkich bez przemocy.ⁱⁱⁱ

• 1. Sposób realizacji programu.

7.1. Rekrutacja beneficjentów programu

Do programu w pierwszej kolejności będą przyjmowane osoby, wobec których zarządzono jakąś formę nadzoru sądowego (cywilną lub karną). W przypadku osób uzależnionych od alkoholu koniecznym jest spełnienie wymogu odbywania lub ukończenia leczenia odwykowego z efektem pozytywnym.

Realizacja oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych wobec osób stosujących przemoc w rodzinie będzie prowadzona z uwzględnieniem specyfiki różnych grup sprawców przemocy, wyodrębnionych ze względu na sposób kwalifikowania ich do programu. Dotyczy to w szczególności uwzględnienia odrębności grup dla:

1. osób, które w związku ze stosowaniem przemocy w rodzinie zostały zobowiązane przez sąd do uczestnictwa w programie,
2. osób będących sprawcami przemocy w rodzinie, które uczestniczą w terapii uzależnienia od alkoholu lub narkotyków, prowadzonej w zakładach opieki zdrowotnej – w tym przypadku oddziaływań korekcyjno-edukacyjne mogą stanowić uzupełnienie podstawowej terapii,
3. innych osób, których uczestnictwo w programie wynika z osobistych decyzji podejmowanych pod wpływem kontaktu z instytucjami i organizacjami zajmującymi się przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie – ze szczególnym uwzględnieniem warsztatów dla rodziców i opiekunów stosujących przemoc wobec dzieci.

Warunkiem przyjęcia osoby do programu powinno być uznanie przez nią faktu stosowania przemocy we własnej rodzinie.

7.2. Reguły uczestnictwa w programie

Każdy uczestnik programu zobowiązany będzie do złożenia deklaracji uczestnictwa w formie kontraktu terapeutycznego zawierającego opracowane reguły uczestnictwa w grupie podpisywanego przez uczestników. Reguły te powinny obejmować w szczególności:

1. 1. 1. 1. formalne wymogi dotyczące systematycznej obecności w zajęciach;
         2. obowiązek bezpiecznego i zgodnego z zasadami współżycia społecznego zachowania w trakcie uczestnictwa w zajęciach;
         3. zobowiązanie do powstrzymywania się od przemocowych zachowań i postaw w kontaktach z członkami rodziny i z innymi ludźmi;
         4. wymóg uznania osobistej odpowiedzialności za stosowanie przemocy względem rodziny;
         5. w przypadku osób, których uczestnictwo związane jest z decyzjami sądu ograniczającymi wolność osobistą, przewidywane będą sankcje za uchylanie się od udziału w programie ustalane z kuratorem sądowym;
         6. udział w programie objęty jest tajemnicą, z wyłączeniem możliwości informowania instytucji i organizacji, które skierowały do programu oraz członków rodziny;
         7. osoby stosujące przemoc zobowiązane są do powstrzymywania się od spożywania alkoholu i zażywania substancji psychoaktywnych przez okres uczestnictwa w programie;
         8. w trakcie realizacji programu, w którym uczestniczą osoby aktualnie kontaktujące się z członkami własnej rodziny, uczestnicy programu zobowiązani są do informowania prowadzących zajęcia o rzeczywistej sytuacji w rodzinie w zakresie związanym z przeciwdziałaniem przemocy – umożliwi to monitorowanie zachowań oraz sytuacji rodzinnych;
         9. sankcją nie wywiązywania się z ustalonych reguł uczestnictwa może być usunięcie z programu;
         10. W przypadku osób uzależnionych od alkoholu koniecznym jest w pierwszej kolejności spełnienie wymogu odbywania lub ukończenia leczenia odwykowego z efektem pozytywnym.

7.3. Czas trwania i miejsce realizacji

Program korekcyjno-edukacyjny będzie realizowany przez 2 miesiące: 1 raz w tygodniu po 5 godzin.

Realizacja programu będzie odbywała się poprzez zajęcia warsztatowo – treningowe. Zajęcia wchodzące w skład programu prowadzone będą małych grupach (od 10 do 15 osób). Zakłada się, że łączny czas programu obejmować będzie 50 – 60 godzin zajęć.

Program będzie realizowany w Tomaszowie Lubelskim. Należy przy tym mieć na uwadze, że zgodnie z Rozporządzeniem z 6 lipca 2006 w sprawie standardów usług świadczonych przez specjalistyczne ośrodki wsparcia dla ofiar przemocy w rodzinie, a także szczegółowych kierunków prowadzenia oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych (Dz.U. Nr 127 Poz. 890) oddziaływań tych nie prowadzi się w miejscach, w których udzielana jest pomoc i wsparcie ofiarom przemocy w rodzinie (§ 6 w/w Rozporządzenia).

• 1. Etapy realizacji programu korekcyjno-edukacyjnego

1. Opracowanie programu korekcyjno – edukacyjnego dla sprawców przemocy w rodzinie;
2. Wdrożenie programu korekcyjno – edukacyjnego dla sprawców przemocy w rodzinie:
   • Kontakt z instytucjami pomagającymi;
   • Wynajęcie sali, zatrudnienie specjalistów;
   • Pozyskanie beneficjentów, czyli nabór i selekcja uczestników programu.
3. Realizacja programu korekcyjno – edukacyjnego dla sprawców przemocy w rodzinie:

• Rozpoznanie diagnostyczne mające miejsce podczas indywidualnych spotkań sprawców przemocy z psychologami;
• Zajęcia grupowe o charakterze warsztatowym z zakwalifikowanymi uczestnikami programu prowadzone zgodnie z programem merytorycznym zawartym w aneksie;
• Utrzymywanie kontaktu z członkami rodziny uczestników programu oraz z instytucjami kierującymi.

1. Ewaluacja programu.

Niektóre z powyższym etapów zostaną szerzej omówione w kolejnych podrozdziałach.

8.1. Rozpoznanie diagnostyczne

W pierwszej fazie uczestnictwa pożądane jest uzyskanie i opracowanie informacji o funkcjonowaniu każdego z uczestników i jego sytuacji życiowej oraz o specyfice przemocy, której był sprawcą, rozpoznanie przypadków występujących u części sprawców przemocy poważnych zaburzeń emocjonalnych, osobowościowych – w szczególności zaburzeń osobowości antyspołecznej oraz osobowości pogranicznej lub innych z zakresu zaburzeń psychicznych. Udział takich osób w programie mógłby tworzyć poważne przeszkody w realizacji zajęć edukacyjno-korekcyjnych. Osoby z grupy wykluczonej z uczestnictwa w programie na podstawie konsultacji psychiatrycznej mogą skorzystać z porad psychiatry konsultanta programu bądź zgłosić się do poradni zdrowia psychicznego w Tomaszowie Lubelskim. W przypadkach wymaganej jak najszybszej interwencji w postaci zamkniętego leczenia psychiatrycznego, mogą one zostać skierowane do szpitala przez psychiatrów współpracujących przy realizacji programu.

Rozpoznanie indywidualnej sytuacji będzie obejmować m.in. takie zagadnienia jak:

1. rzeczywiste okoliczności skierowania do programu,
2. określenie, czy uczestnik programu aktualnie stosuje przemoc,
3. najgroźniejsze i typowe formy i okoliczności zachowań przemocowych,
4. aktualna sytuacja rodzinna i zawodowa,
5. cechy osobiste istotne dla pracy korekcyjnej.

W przypadku realizowania pracy indywidualnej pożądane jest uzyskiwanie ponadto bardziej szczegółowych informacji o funkcjonowaniu i przeszłości uczestników. W szczególności może to dotyczyć takich zagadnień, jak:

historia relacji, w których występuje przemoc,

historia interwencji związanych przemocą,

historia pomocy medycznej i psychoterapeutycznej w zakresie zaburzeń psychicznych,

doświadczenia związane z nadużywaniem alkoholu i narkotyków,

historia agresywnych i przemocowych zachowań w innych sytuacjach życiowych,

kontakty z wymiarem sprawiedliwości,

historia edukacyjno-zawodowa,

charakterystyka szczegółowa zachowań i postaw przemocowych.

8.2. Ewaluacja oddziaływań

Ewaluacja oddziaływań będzie się odbywać w ramach pracy bieżącej – w karcie pracy socjalnej i psychologicznej oraz okresowo poprzez prowadzenie i analizę statystyk. Przewiduje się ponadto dokonywanie ewaluacji odroczonej, której celem jest gromadzenie informacji na temat funkcjonowania uczestników programu po jego zakończeniu. Będzie ona realizowana poprzez kontakt pracowników Ośrodka z samymi osobami opuszczającymi program, z ich rodzinami, z innymi instytucjami pomającymi. Zakłada się zatem ścisłą współpracę pomiędzy różnymi jednostkami realizującymi w określonym zakresie pomoc osobom uwikłanym w problem przemocy domowej.

Zakładane rezultaty programu korekcyjno – edukacyjnego

Celem „leczenia” z przemocy jest rozwój umiejętności komunikacyjnych, zdolności do empatii i przyjmowania odpowiedzialności. Aby zakończyć pozytywnie terapię, sprawcy muszą stać się zdolni do:

definiowania zachowań o charakterze przestępczym,

rozpoznawania i unikania wzorców zachowań związanych z przemocą,

rozwijania konstruktywnych sposobów radzenia sobie ze stresem,

rozwiązywania bolesnych spraw z przeszłości,

okazywania empatii,

okazywania zmian w intra- i interpersonalnym funkcjonowaniu,

wzięcia odpowiedzialności za swoje zachowania,

kontrolowania swoich agresywnych zachowań oraz powstrzymywania się od przemocy,

zmiany sposobu myślenia i systemu przekonań, tak, aby sprzyjały rozwojowi

zachowań partnerskich,

zmiany zachowań przemocowych na partnerskie.

Osoby, które podczas leczenia osiągną takie cele, uzyskają alternatywę dla zachowań agresywnych.

Zakłada się, że poziom osiągniętych rezultatów będzie podlegał stałej ewaluacji w postaci informacji zwrotnej od osób korzystających z usług ośrodka, sprawdzaniu, jak dana osoba funkcjonuje w środowisku naturalnym, czy ma miejsce powrót do sytuacji stosowania przemocy wobec swoich bliskich.

Źródła finansowania, koszty realizacji programu korekcyjno – edukacyjnego i sposób rozliczenia wydatków.